ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ


ΠΕΝΝΑ
Η επανάσταση του 1821 ως κορυφαίο ιστορικό γεγονός που θεμελιώνεται με τη δημιουργία και την ανεξαρτησία του Ελληνικού κράτους έχει πίσω της μια μακρά περίοδο ιδεολογικής προετοιμασίας, που αρχίζει από τα μέσα του 18ου αιώνα
Οι συνθήκες ζωής των υποδούλων Ελλήνων ήταν άθλιες , δεινοπαθούντες κάτω από του Τούρκικο ζυγό με την επιβολή από τους κατακτητές δυσβάσταχτων φόρων , με περιορισμούς, τις καταπιέσεις,τις ταπεινώσεις που υφίσταντο. Το παιδομάζωμα ο εξισλαμισμός υποχρεωτική ναυτολογία , πειρατεία είναι μερικά από αυτά.
Στον Ελληνικό χώρο κατά την περίοδο 1750-1821, έχουμε την δημιουργία ενός πνευματικού κινήματος , που ονομάστηκε Νεοελληνικός διαφωτισμός. με κύριους εκπρόσωπους τον Αδαμάντιο Κοραή και τον Ρήγα Φεραίο . Αναπτύχθηκε μια έντονη πνευματική δραστηριότητα γύρω από θεμελιώδεις ιδέες όπως ελευθερία, δικαιοσύνη, ανεξιθρησκεία, αρετή, επιστήμη, με αντικειμενικό σκοπό το φωτισμό των υπόδουλων Ελλήνων, ώστε αυτοί να διεκδικήσουν την απελευθέρωσή τους

Το ολιγοσέλιδο έργο του Κοραή «Υπόμνημα, για την παρούσα κατάσταση των Ελλήνων» αποτελεί το πιο αντιπροσωπευτικό κείμενο αυτής της περιόδου. Δημοσιεύθηκε στα Γαλλικά το 1803 και μεταφράσθηκε στα Ελληνικά. Ο Άγγλος ιστορικός, Φάϊφ, γράφει: «Το υπόμνημα αυτό, είναι ένα από τα πλέον φωτεινά και ενδιαφέροντα ιστορικά σκαριφήματα, απ’ όσα εγράφησαν ποτέ».
Ο Γρηγορίος ο Ε όμως συνέχιζε να καταδικάζει οποιαδήποτε απόπειρα εξέγερσης των Ελλήνων και επιτέθηκε κατά του Ρήγα. Πριν ακόμα συλληφθεί κυκλοφόρησε εναντίον του ένα λίβελο με τον τίτλο «Πατρική Διδασκαλία» που αποδίδεται στον Αθανάσιο Πάριο, ο οποίος κρυμμένος πίσω από τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων ‘Ανθιμο, καλεί τους Έλληνες να μείνουν υπόδουλοι στους Τούρκους και να μην επιθυμούν την ελευθερία τους, δυσφημήζοντας τις φιλελεύθερες ιδέες του Διαφωτισμού.
Ο ΚΟΡΑΗΣ απέναντι σε εκείνη την αμορφωσιά, τον ραγιαδισμό και την δεισιδαιμονία, υποχρεώνεται να πολεμήσει με δικά του όπλα. Απάντησε βγάζοντας την «Αδελφική Διδασκαλία», προκειμένου να αντικρούσει απόψεις τους και να καταρρίψει τα επιχειρήματα της εκκλησίας «υπερασπίζει και δικαιολογεί την τυραννίαν των Τούρκων, (των οποίων) ανερυθριάστως σπουδάζει να συγκαλύψει την ασχημοσύνην, μήτε εντρέπεται να μας διδάσκη την εις αυτούς υποταγήν, ήγουν να υποφέρωμεν τας αδικίας, τας αρπαγάς, τας ασελγείας, τέλος και να τουρκίσωμεν προτιμότερον, παρά να φύγωμεν την τυραννίαν αυτών». «,. Το «Συνέκδημον Ιερατικόν», μιλούσε για την δεισιδαιμονία, την τιτλομανία και την ηθική κατάπτωση μέρους του κλήρου, γράφοντας χαρακτηριστικά: «O φίλαρχος ιερωμένος καταντά εις φονικόν τύραννον, ο φιλόπλουτος εις αισχροκερδή γόητα και ο φιλήδονος γίνεται ίππος θηλυμανής». Το 1839 το βιβλίο καταδικάστηκε από το Οικουμενικό Πατριαρχείο.
Συνεχίζει να κατακεραυνώνει τον συντάκτη της Πατρικής Διδασκαλίας που διέπραττε «την φρικτήν βλασφημίαν ονομάζων τον Σουλτάνον “πρύτανιν των αγαθών”», αντιλέγοντας:
«Ας μας ειπή ο φιλόσοφος αυτός αν ευρίσκεται ή ευρέθη πού ποτε καμμία δημοκρατία, αριστοκρατία, βασιλεία ή και τυραννία οποιαδήποτε άλλη, όπου εχύθη τοσούτον αθώον αίμα, όσον έχυσαν μέχρι του νυν οι Τούρκοι. όπου επράχθησαν τοσαύται αρπαγαί, ληστείαι, καταδυναστείαι γυναικών, παρθένων και παίδων βίαι, όσαι πράττονται κατά πάσαν ώραν εις την οθωμανικήν επικράτειαν
Προσπαθεί επίσης να σκιαγραφήσει και την άθλια κατάσταση των Ελλήνων επί τουρκοκρατίας προκειμένου να αφυπνίσει τον σκλαβωμένο Ελληνισμό. «Είναι εις όλους γνωστόν εις πόσην ακμήν έφθασε την σήμερον των Τούρκων η τυραννία. Οι ταλαίπωροι Γραικοί δεν είναι πλέον κύριοι μήτε κτημάτων, μήτε τέκνων, μήτε των ιδίων αυτών γυναικών. Η τιμή και η ζωή των κρέμαται από την θέλησιν όχι μόνον αυτού του πρωτοτυράννου, αλλά και εκάστου από τους ελαχίστους αυτού δούλους. Τις δεν ηξεύρει το πλήθος των Γραικών της Κρήτης, όσοι δια να φύγωσι τα τοιαύτα δεινά, ηναγκάσθησαν να αρνηθώσι την πατρικήν αυτών θρησκείαν. Τις αγνοεί τας βίας και τας αρπαγάς των παρθένων, των παίδων, όσαι καθ’ ημέραν συμβαίνουσιν εις την Θεσσαλονίκην, ώστε να αναγκάζονται οι άθλιοι γονείς να μακρύνωσιν από την ασέλγειαν των βδελυρών Γιανιτσάρων. Τις δεν έφριξεν ακούων την καταδυναστείαν και τους αφορήτους φόρους όσους οι κατά πάσαν την Tουρκικήν Eυρώπην ευρισκόμενοι Γραικοί βιάζονται να πληρώσωσι; Τις δεν εθρήνησε τους εκτοπισμούς και τας μετοικεσίας τοσούτων Γραικών, όσοι μην υποφέροντες πλέον τον Οθωμανικόν ζυγόν, εσκορπίσθησαν, εις διαφόρους τόπους της Ευρώπης». είναι πράξη και όχι δόγμα.
Γράφει σε μια περίοδο που η κατάσταση στους σκλαβωμένους Έλληνες, ιδίως στους κατοίκους της υπαίθρου, ήταν τραγική. Εκτός των άλλων, οι άνθρωποι αυτοί ήσαν και υποχείρια πολλών γυρολόγων μοναχών, οι οποίοι με διάφορα ξόρκια και μεταφέροντας μαζί τους ανθρώπινα λείψανα τα οποία βάφτιζαν «ιερά», έλεγχαν τις συνειδήσεις των δυστυχισμένων ραγιάδων «για το καλό τους» και πάντα με το αζημίωτο .
Αντίθετα από τον Ρήγα, εξαιτίας της υπάρχουσας κοινωνικής κατάκρισης, της στοιχειώδους έλλειψης παιδείας και των επικρατουσών προλήψεων και δεισιδαιμονιών ο Κοραής εξαναγκάστηκε να ενεργήσει τελείως ορθολογιστικά, με απόλυτη ρεαλιστική αίσθηση και χωρίς κανένα ίχνος ενθουσιασμού. Ετσι στον τομέα της Θρησκείας δεν διατυπώνει ακραίες πεποιθήσεις. Προτρέπει τους Έλληνες να κρατηθούν «μακριά και από τη Σκύλλα της αθεΐας και από τη Χάρυβδη της δεισιδαιμονίας», και ότι η Αρετή είναι πράξη και όχι δόγμα.
Πρωτεργάτης δε του Ελληνικού Διαφωτισμού ο Κοραής αγωνίστηκε με πάθος για την αφύπνιση του σκλαβωμένου Ελληνισμού.Κινητοποίησε φιλελληνικούς κύκλους, έκανε γνωστό το πρόβλημα της Ελλάδας στο εξωτερικό, αγωνίστηκε γιά την μόρφωση του ελληνικού έθνους και εμψύχωνε τους Ελληνες με τα κείμενα του. Η περίφημη επιστολή «Πολιτικαί παραινέσεις» προς τους Έλληνας με την οποία τόνιζε ότι το σημαντικότερο είναι η ενότητα του ελληνικού έθνους. Τότε μόνο θα τους συμπαρασταθούν οι Ευρωπαίοι στον αγώνα τους για την ανεξαρτησία.. Μετέφρασε αρχαία κείμενα και δημοσίευσε άρθρα του στο Λόγιο Ερμή. Μάλιστα εγκατέλειψε την Ιατρική και αφοσιώθηκε αποκλειστικά στον αγώνα του για την αφύπνιση του Ελληνικού έθνους.
Αφιερώνεται επίσης σε μία ευρεία εκδοτική δραστηριότητα έργων αρχαίων Ελλήνων συγγραφέων, στην σειρά «Ελληνική Βιβλιοθήκη» , με την σκέψη πως η πνευματική πρόοδος των Ελλήνων αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την ανεξαρτησία τους . Το 1800 εκδίδει το ποίημα «‘Ασμα Πολεμιστήριον» και την επόμενη χρονιά το «Σάλπισμα Πολεμιστήριον», με το ψευδώνυμο Ατρόμητος Μαραθώνιος. Μ’ αυτά προσπάθησε να τονώσει τις ελπίδες των Ελλήνων για την απελευθέρωση και να ενισχύσει την αγωνιστική διάθεση .Κυκλοφόρησε επίσης ένα φυλλάδιο «Τι Πρέπει Να Κάμωσιν Οι Γραικοί Κατά Τας Παρούσας Περιστάσεις» (1805) με προτροπές και παραινέσεις . Εξέδωσε, μεταξύ άλλων, τους «Βίους Παραλλήλους» του Πλουτάρχου, «Λόγους» του Ισοκράτη, τις 4 πρώτες ραψωδίες της Ιλιάδας, Πολιτικά» και τα «Ηθικά Νικομάχεια» του Αριστοτέλη, τα «Απομνημονεύματα» του Ξενοφώντα, όλα με δικούς του προλόγους. Αρθρογραφούσε συχνά στο περιοδικό ΕΡΜΗΣ Ο ΛΟΓΙΟΣ που ίδρυσαν το 1811 μια ομάδα των λογίων. Το 1825 εκδίδει τα «Απομνημονεύματα» του Ξενοφώντα και τον «Γοργία» του Πλάτωνα για να κυκλοφορήσει ένα χρόνο αργότερα το «Εγχειρίδιο» του Επίκτητου καθώς και το «Λόγο Κατά Λεοκράτους» του Λυκούργου. Στα 1827 θα τυπώσει το έργο «Αρριανού Του Επικτήτου Διατριβών», βιβλία 4. Τα παραπάνω κείμενα επιλέχθηκαν από τον Κοραή για να προβάλλουν στους Έλληνες επίκαιρα ηθικά και πολιτικά ζητήματα. Στα προλεγόμενά του ο συγγραφέας κάνει λόγο για την εξέλιξη των πολιτικών θεσμών και θεωριών από τους αρχαίους Έλληνες ως και τους νεότερους δυτικούς διανοητές.
O Ρήγας Φεραίος (1757-1798) υπήρξε ο Πρωτομάρτυρας, ο οραματιστής, ο κήρυκας του Ξεσηκωμού ο πολιτικός νους, ένας πνευματικός άνθρωπος με ανησυχίες, με αναζητήσεις και άφησε ένα πλούσιο έργο που εμψύχωσε τους σκλαβωμένους Ελληνες. Εκπροσωπεί την ενότητα θεωρίας και πράξης στην επαναστατική πολιτική και στην αναζήτηση μιας κοινωνίας, που ποθούσε αλλαγή, ισότητα και ελευθερία. Αγωνιζόταν να φωτίσει και να διαπαιδαγωγήσει τον Ελληνικό λαό και επιδιώκει μέσα από το μεταφραστικό και το πρωτότυπο συγγραφικό του έργο που χαρακτηρίζεται από ένα κοινωνικό, ηθικο-φιλοσοφικό, παιδαγωγικό, επιστημονικό και πολιτικό προσανατολισμό, να διαπαιδαγωγήσει τους Ελληνες και να τους προετοιμάσει για τη διεκδίκηση της ελευθερίας τους. Σημαντικό είναι το έργο του Φυσικής Απάνθισμα, με το οποίο προσπαθεί να εμφυσήσει στους συμπατριώτες του την ορθολογική σκέψη μέσω των φυσικών επιστημών. «Το σχολείον των ντελικάτων εραστών» .
Η «Ελληνική Νομαρχία», είναι ένα πεζογράφημα του 1806,ένας λόγος για την Ελευθερία.Το έργο είναι αφιερωμένο στον Ρήγα που πονά για την κατάντια της πατρίδας του και φέρνει στο προσκήνιο το Ελληνικό πρόβλημα και το ζήτημα της ριζικής ηθικής αναμόρφωσης και της κοινωνικής επανάστασης. Επιτίθεται με οξύτητα κατά της Εκκλησίας, σαν κατεξοχήν συνεργό της τυραννίας και επικρίνει με σφοδρότητα όσους ήταν εχθρικοί απέναντι στην Επανάσταση και πολλές φορές συνεργάζονταν με τους Τούρκους υπακούοντας στο προσωπικό τους συμφέρον. (κοτζαμπάσηδες, Φαναριώτες, υψηλόβαθμους κληρικούς) .
Εχουμε επίσης και την έμμετρη σάτιρα, του «Ρωσαγγλογάλλου», την οποία ο Αξελός και μερικοί άλλοι μελετητές αποδίδουν στον ίδιο τον Ρήγα. Κατά τη γνώμη του Αξελού «η γλώσσα και η τεχνική του ποιήματος, είναι ίδια, ή περίπου ίδια, με τα θεωρούμενα γνήσια έργα του Ρήγα,γιατί φαίνεται το ίδιο ανελέητος και στους εσωτερικούς εχθρούς και στους Ρωσσαγγλογάλλους, που μόνο λόγια και υποσχέσεις ήξεραν να δίνουν στους βασανισμένους Έλληνες». Καταγράφεται και σατιρίζεται η νοοτροπία του τότε κοινωνικού κατεστημένου, που κατά κάποιο τρόπο έχει φτάσει μέχρι τις μέρες μας με τη διαχρονική της μορφή.
Στη θεατρική σκηνή, παρουσιάζονται τρείς περιηγητές, που φθάνουν στην Ελλάδα από Ρωσία, Αγγλία, Γαλλία. Έχουν ακούσει πολλά για το αρχαίο κλέος, την κατάντια της από τον τύραννο κατακτητή και τον πόθο του Ελληνα να θυμηθεί και να τιμήσει το ιστορικό του παρελθόν. Επιθυμούν να μάθουν, να πληροφορηθούν για την κρατούσα κατάσταση και προφανώς επιστρέφοντες στις πατρίδες τους, να γίνουν κήρυκες και αρωγοί, στα πάθη του λαού αλλά δυστυχώς έρχονται σε επαφή μόνον με έναν αρχιερέα, έναν Φαναριώτη, έναν έμπορο, και έναν προεστό. Λείπει όμως ο λόγος και ο πόθος του υπόδουλου για τη λευτεριά.
Ο Κληρικός: «Αυτή του Τούρκου η τυραννία,\ Σ΄εμέ είναι η ζωή μακαρία. /
Αφού το ράσο τούτο φόρησα,/ Πλέον τινά ζυγόν δεν γνώρισα./»

Ο Φαναριώτης: «Της Ελλάδος η ελευθερία,/ Εις εμέ είναι πτωχεία.»
Ο έμπορος: «Ημείς το πλείστον μέρος εκ των πραγματευτών,/ Θέλομεν πάντα άσπρα κι ας έχομεν ζυγόν.»
Ο προεστός: «Άχ, το γένος μου πολλά με κατατρέχει/ Αυτό φίλοι μου το παράπονον έχω,/ Και εις τους Τούρκους δια τούτο προστρέχω.»
Άλλα βιβλία του γεωγραφικού και εθναγωγικού προσανατολισμού, ήταν το «Νέον Ανάρχασιν», τον «Ηθικόν Τρίποδα» (α.΄»Τα Ολύμπια», β.΄ «Η Βοσκοπούλα των Άλπεων», γ.΄ «Ο Πρώτος Ναύτης» ), ακόμα περιλαμβάνει τη «Χαλκογραφία του Μεγάλου Αλεξάνδρου». Η έκδοση αυτή της εικόνος του Μ. Αλεξάνδρου μοιράστηκε σε 1.200 αντίτυπα στους Έλληνες και είχε αναμορφωτικό χαρακτήρα για τους σκλαβωμένους, διότι θα τους θύμιζε τα κατορθώματά του, την ανδρεία του, την αγωνιστικότητά του.Η εικόνα από μόνη της ήταν αρκετή για να ζωντανέψει το θρύλο του Μεγαλέξανδρου και ν’ αναζωπυρώσει την εθνική περηφάνεια και τον πατριωτικό ζήλο των υποδούλων Ελλήνων , που πρόσμεναν με λαχτάρα ν’ αναφανεί κι ανάμεσά τους ο αντάξιος απόγονος ή μιμητής του μεγάλου Μακεδόνα τιμωρός των Ασιατών και λυτρωτής του Γένους» . Ήταν τέτοιος ο πόθος που αναζωπυρώθηκε στις καρδιές των Ελλήνων που σε ένα βιβλίο του Αρριανού, «Αναβάσεως Αλεξάνδρου» που στάλθηκε στην Σχολή Ζαγοράς στη τελευταία σελίδα του γράφει: «Ανάστησε, Θεέ μου, έναν Αλέξανδρον Μακεδόνα να ελευθερώσει την αθλίαν Ελλάδα μας».
Γι’ αυτό εξ άλλου ο Ρήγας στον Ύμνο Πατριωτικό, προσκαλεί τον Μ. Αλέξανδρο να βγει από τον τάφο και να δει τους απογόνους του, που είναι αντάξιοί του και με ανδρεία πολεμούν και κατατροπώνουν τους εχθρούς τους.
«Αλέξανδρε, τώρα να βγής
από τον τάφον, και να ιδής
των Μακεδόνων πάλιν
ανδρείαν την μεγάλην,
πώς τους εχθρούς νικούνε,
με χαρά στη φωτιά!».
Ο Ρήγας το όνομα του Μ. Αλεξάνδρου το αναγράφει με κεφαλαία γράμματα στο περιθώριο του φύλλου 12 της Χάρτας της Ελλάδος .Στο φύλλο 9 στο Γρανικό ποταμό σημειώνει «εδώ ενίκησε πρώτον ο Αλέξανδρος τον Δαρείον» και στο φύλλο 8 στην πόλη Πέλλα σημειώνει «Αλεξάνδρου πατρίς». Η προσωπογραφία του Μ. Αλεξάνδρου περιβάλλεται από τέσσερις παραστάσεις «τα τριγυρινά εικονίσματα», όπως τα αποκαλεί ο Ρήγας, Το 1. της θριαμβευτική είσοδό του στην Βαβυλώνα. 2. την φυγή των Περσών στον Γρανικό ποταμόν . 3. την ήττα του Δαρείου και 4. την οικογένεια του νικημένου του βασιλιά στα πόδια του Αλεξάνδρου
Στις τέσσερις γωνίες χαράσσονται επίσης οι μορφές των στρατηγών του Μ. Αλεξάνδρου: Αντίγονος, Κάσσανδρος, Πτολεμαίος και Σέλευκος.
Την εποχή δε του θριάμβου του Ναπολέοντα , όπου όλοι τον υμνούσαν ως ελευθερωτή, ο Ρήγας δεν έγραψε υπέρ του ούτε μία λέξη ούτε ένα στίχο γι΄αυτόν . Αντί αυτού τύπωνε την εικόνα του Μεγάλου Αλεξάνδρου, τονίζοντας την ανδρεία του και προσφέροντάς τον ως πρότυπο στους σκλαβωμένους Ελληνες, για την πορεία της ελευθερώσεώς τους, ότι μόνοι τους θα την αποκτήσουν, χωρίς να προσβλέπουν στων ξένων τη βοήθεια.
Επηρεασμένος από τον άνεμο της ελευθερίας που πνέει στην Γαλλία και τη δυτική Ευρώπη στα τέλη του 18ου αιώνα, τυπώνει μια σειρά από χάρτες,μεταξύ των οποίων και τη Μεγάλη Χάρτα της Ελλάδος, όπου παρουσιάζει την έκταση και την ακτινοβολία του Ελληνισμού, καθώς και βιβλία με πατριωτικό περιεχόμενο. Ο Ρήγας οραματιζόταν κοινή εξέγερση όλων των βαλκανικών λαών εναντίον του δυνάστη και την ίδρυση μιας πανβαλκανικής Ελληνικής Δημοκρατίας. Τρία έτη ο Άνθιμος Γαζής επιμελήθηκε μίας νεώτερης έκδοσής της, μικροτέρων διαστάσεων, με την ονομασία Πίναξ γεωγραφικός της Ελλάδος
Αλλα βιβλία του καθαρά πολιτικο-επαναστατικά και εθνεγερτικά ήταν » Νέαν Πολιτικήν Διοίκησιν των κατοίκων της Ρούμελης, της Μ.Ασίας, των Μεσογείων Νήσων και της Βλαχομπογδανίας » που περιλάμβανε (α.΄»Η Επαναστατική Προκήρυξις», β.΄ «Τα Δίκαια του Ανθρώπου», γ.΄»Το Σύνταγμα της Ελληνικής Δημοκρατίας», δ.΄ » Ο Θούριος «) και το «Στρατιωτικόν Εγκόλπιον»(α.΄ Εγχειρίδιον της Τέχνης του Πολέμου και Στρατιωτικοί Κανονισμοί κατά τον Στρατάρχην Khevenhuller, β,΄»Δύο Επαναστατικά Τραγούδια»). Ποιος δεν ξέρει τον « ΘΟΥΡΙΟ» που τόσο ενθουσιασμό προκαλούσε στις καρδιές των Ελλήνων που λαχταρούσαν για Ελευθερία, που το άκουσμά του μετέβαλλε από «ραγιάδες σε υπερανθρώπους» Ο Παλαμάς γράφει σχετικά: » Ο άνθρωπος αυτός δεν γράφει στίχους, σαλπίζει στίχους», » Ο δικαστής Γεώργιος Τερτσέτης, το χαρακτήρισε ως «Το ιερότερο άσμα της φυλής μας»
Οι Έλληνες μαθαίνουν για την καταγωγή τους και αρχίζουν να κατανοούν ποιοι είναι, γνωρίζοντας σιγά – σιγά αλλά σταθερά το αρχαιοελληνικό μεγαλείο. Πάρα πολλοί Έλληνες, ιδίως οι νέοι, αλλάζουν τα ονόματά τους. Τα οικογενειακά ονόματα διαφοροποιούνται και τα βαπτιστικά εγκαταλείπονται. Όλα αντικαθίστανται από αρχαιοελληνικά. Το 1817 στις Κυδωνίες ( Αϊβαλί), οι μαθητές του σχολείου αποφασίζουν και συντάσσουν ένα σχετικό ψήφισμα: «θα ομιλούμε αρχαία ελληνικά». Στην Πελοπόννησο όλοι οι Ελληνες δάσκαλοι έδιναν και στους μαθητές τους ονόματα των προπατόρων μας ονόματα των μεγάλων ανδρών, καύχημα των αιώνων».
Ο Αλή Πασάς μάλιστα το παρατήρησε : «εσείς οι Έλληνες, κάτι μεγάλο έχετε στο κεφάλι σας. Δεν βαφτίζετε πια τα παιδιά σας Γιάννη, Πέτρο, Κώστα, παρά Λεωνίδα, Διομήδη, Θεμιστοκλή. Σίγουρα, κάτι μαγειρεύετε». Όταν το «κακό» παραγίνεται, ο Πατριάρχης Γρηγόριος ο Ε καταδικάζει με αυστηρή εγκύκλιό του αυτήν την καινοτομία, χαρακτηρίζοντάς την «αντιχριστιανική». Απαγορεύει με την απειλή αναθέματος, ή ακόμη και αφορισμού, την Ελληνική ονοματοθεσία και συγχρόνως καταδικάζει ακόμα και την απλή αναφορά στα αρχαιοελληνικά ονόματα.
Ο Κοραής πληροφορείται την εγκύκλιο και εκφράζει αγανακτισμένος την γνώμη του. «Ταλαίπωρον γένος! Εξ οίων εις οία! Και τούτο, κατά την δεκάτην ενάτην εκατονταετηρίδα! οπότε, μέγα μέρος του γένους, κινείται εις το να επιστρέψει ανάπαλιν, από τα τελευταία ταύτα ελεεινά οία, εις τα προγονικά οία. Ο Ελληνισμός αισθάνεται ώριμος για τα μεγάλα έργα. Ικανός να ακολουθήσει τον δρόμον, τον οποίον χάραξαν οι ένδοξοι πρόγονοί του. Ο Αγών είναι επί θύραις».

«>ΕΡΜΗΣ Ο ΛΟΓΙΟΣ ΚΟΡΑΗΣ
Ο Κοραής ίδρυσε το 1811 με άλλους λόγιους το περιοδικό «Ερμής ο Λόγιος»

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s